OTİZM SPEKTRUM BOZUKLUĞU/ YAYGIN GELİŞİMSEL BOZUKLUK NEDİR?

Otizm, yaklaşık olarak 3 yaşlarında ortaya çıkan, nörolojik bir bozukluğun beynin normal işleyişini etkilemesi ve bunun sonucunda da çocuğun hem sosyal becerilerinin hem de iletişim becerilerinin bozulmasına yol açan gelişimsel bir yetersizliktir.

Otizmin görülen en belirgin özelliği, sözel ve sözel olmayan iletişimde ciddi bozuklukların olmasıdır.

Günümüzde otizm spektrum bozukluğu (OSB) alan çocuk sayısı gittikçe artmaktadır. Nedeni tam olarak hala bilinmeyen otizmin hem kalıtsal hem çevresel faktörler sonucu ortaya çıktığı tahmin edilmektedir ve erkek çocuklarında kız çocuklarına oranla daha fazla rastlanmaktır.

Otizm spektrum bozukluğunun belirtileri nelerdir?

1.       Göz teması kurmakta zorlanır. Uzun bir süre tek bir noktaya takılı kalabilir.

2.       İnsanlara, etrafına ve olaylara karşı ilgisiz bir tavır içindedir.

3.       Tekrar edici davranışlar sergiler ( dönme, sallanma, el çırpma gibi).

4.       Dil gelişiminde gecikme görülür.

5.       Yakın temaslardan hoşlanmaz.

6.       Değişiklikleri sevmez. Alışkanlıklarının dışına çıkmasına aşırı tepki gösterir.

7.       Anlamlı anlamsız sözcükleri sürekli tekrar eder.

8.       Diğer insanlara vurma, ısırma, tükürme gibi davranışlar sergileyebilir veya eşyalara zarar verebilir.

9.       Duyusal uyaranlara (dkoku, ses, dokunma gibi) ya aşırı tepki verir ya da tamamen tepkisiz kalabilir.

10.   Tekdüze bir ses tonuyla konuşur.

11.   Akranlarıyla oynamak yerine tek başına oynamayı tercih eder.

12.   Dönen objelere karşı ilgileri vardır. Nesneleri sıraya dizmegibi davranışlar sergiler.

13.   Işığa ve sese aşırı tepki verirken ağrı ve sıcağa karşı ise kayıtsız bir davranış sergiler.

Otizm spektrum bozukluk önlenebilir mi?

Otizmi önleyecek henüz bir yol bulunamamıştır. Ama erken tanı ve erken müdahale sayesinde çocukların sosyal,  davranışsal, işlevsel ve iletişimsel becerileri için gerekli programlar hazırlanıp uygulanarak öğretilebilir. Yapılan çalışmalarda gebelik sırasında maruz kalınan olumsuz koşulların ya da maddelerin bebekte otizm riskini arttırabileceği söylenmektedir.

Otizm spektrum bozukluk tanısını kimler koyar?

Çocuk ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanı (Çocuk ve ergen psikiyatrisi) tarafından değerlendirilip tanısı konur. Çocuk nöroloğu ise çocuğun beyin ve sinir sistemi ile ilgili değerlendirmelerini yapar.

Tanı ve teşhis için Sağlık Bakanlığına bağlı tüm devlet hastanelerine ve üniversite hastanelerine başvurulabilir.

Otizm spektrum bozukluğunda kullanılan yöntemler nelerdir?

1.       Davranış ve iletişim terapileri

2.       Eğitim terapileri

3.       Aile terapileri

4.       Konuşma terapisi

5.       Fizik tedavi

6.       İş ve uğraş terapisi